Sınavda sık sorulur

Üç sonbahar tarihi: Halloween, Bonfire Night ve Remembrance Day

Hikâye 5/6
Üç panel: 31 Ekim'deki Halloween için bir bal kabağı feneri, 5 Kasım'daki Bonfire Night için bir şenlik ateşi ve havai fişekler, 11 Kasım'daki Remembrance Day için kırmızı bir gelincik ve saat 11'i gösteren bir saat
Ekim sonundan Kasım ortasına kadar, yaklaşık iki haftalık bir süre içinde üç özel gün vardır. Tarihleri birlikte öğrenmek en iyisidir.

31 Ekim: Halloween

Halloween (Cadılar Bayramı) çok eski bir bayramdır. Kışın başlangıcında kutlanan pagan (Hristiyanlık öncesi) bir bayramdan doğmuştur. Gençler çoğu zaman korkunç kostümler giyer ve trick or treat (“şeker mi, şaka mı”) için kapı kapı dolaşır: çocuklar kendilerine şaka yapmasın diye insanlar onlara şeker (treat) verir. Birçok kişi ayrıca bir bal kabağının içini oyar, üzerine bir yüz oyarak fener yapar ve içine bir mum koyar.

Bal kabağı feneri eskiden şalgam feneriydi. İskoçya ve İrlanda'da insanlar şalgamların içini oyar ve onları fenere dönüştürürdü. Göçmenler bu âdeti Amerika'ya götürdü; orada oyması çok daha kolay olan bal kabağına geçtiler ve bal kabaklı hâli daha sonra Atlantik'i aşıp Britanya'ya geri döndü.

5 Kasım: Bonfire Night

Bonfire Night'ta (Şenlik Ateşi Gecesi; Guy Fawkes Night da denir) Büyük Britanya'nın her yerinde insanlar bahçelerinde havai fişek atar ya da büyük halka açık gösterileri izlemeye gider. Her şey 1605 yılına dayanır. O yıl Guy Fawkes'un önderliğindeki bir grup Katolik, Parlamento binasını (Houses of Parliament) havaya uçurup Protestan kralı öldürmek için bir komplo kurdu. Planları başarısız oldu. Söz konusu kral, Stuartlar sayfasında tanıştığınız James I'di.

Şenlik ateşinde yakılan saman kukla Guy Fawkes'u temsil eder ve ona “guy” denir; gündelik İngilizcede “adam, herif” anlamına gelen “guy” kelimesinin de buradan geldiği söylenir. İngiliz çocukları, "Remember, remember the fifth of November" (“Unutma, unutma, beş Kasım'ı”) diye başlayan bir tekerlemeyle büyür. Bugün bile hükümdar Parlamento'nun yeni dönemini açmadan önce, fenerli muhafızlar biri yine oraya patlayıcı saklamış olmasın diye Parlamento binasının mahzenlerini arar; ama bugünlerde bu daha çok bir gelenektir.

17. yüzyıl başlarından bir gravür: Barut Komplosu üyeleri şapkalarıyla bir grup hâlinde gizlice konuşuyor; her birinin adı başının üzerinde yazılı
Barut Komplosu'nu (Gunpowder Plot) kuranları gösteren, dönemin Hollandalı bir sanatçısına ait gravür; her adamın adı üzerinde yazılı. Guy Fawkes, adının İtalyanca biçimiyle, Guido Fawkes olarak görünüyor. Sanatçı büyük olasılıkla hiçbirini yüz yüze görmedi. Yapan: Crispijn van de Passe the Elder, kamu malı, Wikimedia Commons aracılığıyla

11 Kasım: Remembrance Day

Remembrance Day (Anma Günü), Birleşik Krallık ve müttefikleri safında savaşırken hayatını kaybeden kadın ve erkekleri onurlandırır. Başlangıçta, 11 Kasım 1918'de sona eren Birinci Dünya Savaşı'nda (First World War) ölenleri anma günüydü. İnsanlar, o savaşta savaş alanlarının her yerinde açan kırmızı çiçek olan gelinciği (poppy) takar. Herkes saat 11.00'de iki dakikalık saygı duruşu yapar ve Londra'da Whitehall'daki savaş anıtı Cenotaph'a gelincik çelenkleri bırakılır.

Gelincik, bir şiir sayesinde anmanın simgesi oldu. 1915'te Kanadalı bir askerî doktor olan John McCrae, Belçika'daki savaş alanında In Flanders Fields (“Flanders Tarlalarında”) şiirini yazdı ve mezarların arasında açan kırmızı gelincikleri anlattı. Royal British Legion (Kraliyet İngiliz Lejyonu), 1921'den beri para toplamak için gelincik satıyor. Dikkatle bakarsanız İskoç gelinciklerinin İngiliz gelinciklerinden farklı olduğunu görürsünüz: dört taç yaprakları vardır ve yaprakları yoktur.

Londra'da Whitehall'daki Cenotaph: dibinde birkaç kırmızı gelincik çelengi bulunan beyaz taştan bir anıt
Londra'da Whitehall'daki Cenotaph ve dibindeki gelincik çelenkleri. Fotoğraf: VirtuallyLondonBecky, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons aracılığıyla

Mini test

Which of the following statements is correct?

Sorunun TürkçesiAşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A: Bonfire Night, Birinci Dünya Savaşı'nın sona erişini anar.
B: Bonfire Night, 1605'te Parlamento'yu havaya uçurup Protestan kralı öldürmek için kurulan başarısız bir komployu hatırlatır.

Mini test

Which TWO of these happen on Remembrance Day?

Sorunun TürkçesiRemembrance Day'de bunlardan hangi İKİSİ olur?
A: İnsanlar bal kabaklarından fener oyar.
B: Birçok kişi kırmızı bir gelincik takar.
C: Saat 11.00'de iki dakikalık saygı duruşu yapılır.
D: Kasaba ve köylerde pankek yarışları düzenlenir.

Bölüm içeriği: Gelenekler ve Görenekler