1770'ler–1810'lar
Ticaret ve koloniler: köri lokantası bile bu döneme uzanıyor
Sanayi Devrimi sırasında Britanya'nın fabrikalarının muazzam miktarda hammaddeye ve ürettiklerini satın alacak daha çok insana ihtiyacı vardı; bu yüzden Britanya denizaşırı ülkelere yöneldi. Bu dönemde Britanya'nın gücü dünyaya yayıldı:
- Captain James Cook (Kaptan James Cook) Avustralya kıyılarının haritasını çıkardı ve Britanya orada birkaç koloni kurdu.
- Britanya Kanada'nın kontrolünü ele geçirdi.
- East India Company (Doğu Hindistan Şirketi) başlangıçta yalnızca bir ticaret şirketiydi, ama zamanla Hindistan'ın büyük bölümlerini kontrol eder hale geldi.
- Britanya güney Afrika'da da koloniler kurmaya başladı.
Britanya bütün dünyayla ticaret yaptı ve giderek daha çok mal getirdi: Kuzey Amerika'dan ve Batı Hint Adaları'ndan şeker ve tütün, Hindistan'dan ve Endonezya'dan dokuma ürünleri, çay ve baharat. Denizaşırı ticaret ve yerleşim, Britanya'yı sık sık başka ülkelerle, en çok da dünyaya yayılan bir başka güç olan Fransa ile çatışmaya soktu.
Britanya'nın ilk köri lokantası
Sake Dean Mahomet (1759–1851) Hindistan'ın Bengal bölgesinde büyüdü ve Bengal ordusunda görev yaptı. 1782'de Britanya'ya geldi. Daha sonra İrlanda'ya taşındı; orada 1786'da Jane Daly adlı İrlandalı bir kızla kaçarak evlendi ve yüzyılın dönümüne doğru İngiltere'ye geri döndü.
1810'da Britanya'nın ilk köri lokantasını açtı: Londra'da George Street üzerindeki Hindoostane Coffee House. Eşiyle birlikte Britanya'ya bir Hint baş masajı olan shampooing'i de getirdi.
"Şampuan" kelimesi de Hindustaniceden gelir; orada ilk anlamı "bastırmak" ya da "masaj yapmak"tı. Kahvehane para sorunları yüzünden yalnızca iki yıl sonra kapandı; bunun üzerine Mahomet sahil kasabası Brighton'da buhar ve masaj banyoları açtı. Bunlar büyük başarı kazandı: insanlar ona "Dr Brighton" dedi ve Kral IV. George ile Kral IV. William'ın "shampooing surgeon"ı (masaj hekimi) olarak atandı. 1794'te yayımlanan seyahat kitabı, çoğu zaman bir Hintlinin İngilizce yazdığı ilk kitap olarak anılır.
Mini test
Which explorer mapped the coast of Australia?
Sorunun Türkçesi
Avustralya kıyılarının haritasını hangi kâşif çıkardı?Avustralya kıyılarının haritasını Kaptan James Cook çıkardı; ardından Britanya orada birkaç koloni kurdu. Drake, dünyanın çevresini dolaşan ve İspanyol Armadası'nın yenilmesine yardım eden Tudor dönemi bir deniz kaptanıydı. Nelson ve Wellington ise Trafalgar ve Waterloo'daki komutanlardı.
Mini test
Which of the following statements is correct?
Sorunun Türkçesi
Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?A: Sake Dean Mahomet Britanya'daki ilk demiryolu lokomotifini yaptı.
B: Sake Dean Mahomet 1810'da Britanya'daki ilk köri lokantasını açtı.
Mahomet 1810'da Londra'da Britanya'nın ilk köri lokantası olan Hindoostane Coffee House'u açtı. Buharlı lokomotif ise George ve Robert Stephenson'ın eseriydi.