Izba Gmin i Izba Lordów

Historia 1 z 11

Zjednoczone Królestwo jest podzielone na wiele parlamentarnych obszarów zwanych okręgami wyborczymi (constituencies). Każdy z nich wybiera posła do parlamentu (MP, Member of Parliament), a wszyscy posłowie razem tworzą Izbę Gmin (House of Commons).

Parlament ma dwie izby. Izba Gmin jest uważana za ważniejszą, ponieważ jej członkowie są wybierani przez obywateli w demokratycznych wyborach. W Izbie Gmin zasiadają premier i prawie wszyscy członkowie gabinetu. Każdy poseł opiekuje się jednym okręgiem wyborczym, czyli niewielkim obszarem kraju.

Praca posła składa się z czterech części:

Reprezentowanie wszystkich mieszkańców okręgu
Pomoc w tworzeniu nowych ustaw
Kontrolowanie i komentowanie działań rządu
Debatowanie nad ważnymi sprawami kraju

Quiz

Which TWO of the following are responsibilities of an MP?

Pytanie po polskuKtóre DWA z poniższych zadań należą do obowiązków posła?
A: Reprezentowanie wszystkich mieszkańców swojego okręgu wyborczego
B: Powoływanie sędziów
C: Kontrolowanie i komentowanie tego, co robi rząd
D: Dowodzenie siłami zbrojnymi

Izba Lordów: izba bez wyborów

Druga izba parlamentu to Izba Lordów (House of Lords). Jej członkowie nazywają się parami (peers). Wyborcy ich nie wybierają i nie reprezentują oni okręgów wyborczych. W ciągu mniej więcej ostatnich 50 lat zadania Izby Lordów i jej skład bardzo się zmieniły:

  1. Przed 1958Każdy par był parem dziedzicznym (osobą, która odziedziczyła tytuł po rodzinie), wysokim sędzią albo biskupem Kościoła Anglii
  2. 1958Premier może odtąd zgłaszać parów dożywotnich (life peers): ich tytuł obowiązuje do końca życia i nie przechodzi na dzieci
  3. 1999Parowie dziedziczni tracą automatyczne prawo do miejsca; zamiast tego wybierają spośród siebie niewielką grupę, która zasiada w izbie

Parowie dożywotni to zwykle osoby, które wykonały ważną pracę w polityce, biznesie, prawie lub innym zawodzie. Powołuje ich monarcha na wniosek premiera. Kandydatów mogą zgłaszać także liderzy innych głównych partii, a osoby bezpartyjne nominuje niezależna komisja nominacyjna (Appointments Commission).

Sala obrad Izby Lordów: rzędy czerwonych skórzanych ław, w głębi złoty tron
Izba Lordów słynie z czerwonych skórzanych ław (w Izbie Gmin są zielone). Na złotym tronie w głębi sali monarcha zasiada co roku, by otworzyć parlament. UK Government, Open Government Licence v3, za pośrednictwem Wikimedia Commons

Czym więc zajmuje się Izba Lordów?

Jeśli obie izby się nie zgadzają, Izba Gmin ma prawo przegłosować Izbę Lordów, choć zdarza się to rzadko.

Quiz

Since which year has the Prime Minister had the power to nominate life peers?

Pytanie po polskuOd którego roku premier ma prawo zgłaszać parów dożywotnich (life peers)?

Spis treści rozdziału: Parlament i wybory