Opozycja, partie polityczne i grupy nacisku

Opozycja i gabinet cieni

W Izbie Gmin partia z drugą co do wielkości liczbą posłów nazywana jest opozycją (the opposition). Jej lider zwykle zostaje premierem, jeśli partia wygra następne wybory powszechne.

Zadaniem opozycji jest trzymanie rządu w ciągłej gotowości. Jej lider przewodzi krytyce wszystkiego, co według partii rząd robi źle lub nieudolnie. Kluczowym momentem są pytania do premiera (Prime Minister's Questions), odbywające się raz w tygodniu, gdy parlament obraduje. Lider opozycji powierza też doświadczonym posłom własnej partii rolę „ministrów cieni” (shadow ministers). Razem tworzą oni gabinet cieni (shadow cabinet), który rzuca wyzwanie rządowi i proponuje alternatywną politykę.

Oficjalna nazwa opozycji to Her Majesty's Most Loyal Opposition (Najlojalniejsza Opozycja Jej Królewskiej Mości), bo sprzeciw wobec rządu to nie to samo co nielojalność wobec kraju. Pytania do premiera odbywają się obecnie w środy w południe. Dawniej były to dwie krótkie sesje w tygodniu, aż Tony Blair, po objęciu funkcji premiera w 1997 roku, zamienił je na jedną dłuższą sesję w środę; na południe przeniesiono ją w 2003 roku, gdy Izba Gmin zmieniła godziny obrad.

System partyjny

Kandydować na posła można od 18 roku życia. W praktyce jednak kandydaci rzadko wygrywają, jeśli nie wybrała ich któraś z głównych partii. Główne partie to Partia Pracy (Labour Party), Partia Konserwatywna (Conservative Party) i Liberalni Demokraci (Liberal Democrats), a do tego partie reprezentujące Szkocję, Walię lub Irlandię Północną.

Nieliczni posłowie są niezależni (independents): nie należą do żadnej głównej partii i zwykle prowadzą kampanię w jednej sprawie ważnej dla swojej okolicy.

Duże partie zawsze chętnie widzą zaangażowanie zwykłych ludzi: udział w dyskusjach, wpłaty pieniędzy i pomoc w kampaniach przed wyborami ogólnokrajowymi i lokalnymi. W większości okręgów wyborczych działa lokalne koło każdej z głównych partii, a każda partia co roku organizuje konferencję, na której ustala swój program.

Grupy nacisku i lobby

Grupy nacisku i lobby (Pressure and lobby groups) to organizacje, które próbują wpływać na działania rządu, i mają w brytyjskiej polityce duże znaczenie. Niektóre reprezentują określoną część społeczeństwa: na przykład CBI (Confederation of British Industry, Konfederacja Przemysłu Brytyjskiego) wyraża poglądy brytyjskiego biznesu. Inne walczą o jedną sprawę, jak Greenpeace o środowisko czy Liberty o prawa człowieka.

Spis treści rozdziału: Brytyjska konstytucja