Pierwsza zasada brytyjskiego prawa jest prosta: wszyscy są równi wobec prawa. Kimkolwiek jesteś i skądkolwiek pochodzisz, prawo traktuje cię według tych samych reguł co wszystkich innych.
Prawo dzieli się na dwa główne rodzaje:
Prawo karne (criminal law) dotyczy przestępstw. Sprawy zwykle prowadzi policja, a czasem inny organ, na przykład władze lokalne (council), a o karze decydują sądy.
Prawo cywilne (civil law) służy do rozstrzygania sporów między ludźmi albo między grupami.
Prawo karne dotyczy przestępstw, prawo cywilne sporów. Wszystkie przykłady są na tym schemacie.
To są przestępstwa w Zjednoczonym Królestwie
Oto kilka rzeczy, o których nowo przybyli mogą nie wiedzieć, że są niezgodne z prawem:
Noszenie broni: noszenie jakiejkolwiek broni jest przestępstwem, nawet jeśli twierdzisz, że to dla samoobrony. Dotyczy to broni palnej, noży i wszystkiego, co zrobiono lub przerobiono po to, by kogoś zranić.
Narkotyki: kupowanie i sprzedawanie narkotyków jest nielegalne, w tym heroiny, kokainy, ecstasy i marihuany (cannabis).
Przestępstwa na tle rasowym: nękanie kogoś, zastraszanie go lub wywoływanie u niego cierpienia z powodu jego religii lub pochodzenia etnicznego jest przestępstwem.
Sprzedaż tytoniu: nie wolno sprzedawać wyrobów tytoniowych, takich jak papierosy, cygara czy tytoń do samodzielnego skręcania, nikomu poniżej 18 lat.
Palenie w miejscach publicznych: palenie jest zakazane niemal we wszystkich zamkniętych miejscach publicznych, a znaki pokazują, gdzie nie wolno palić.
Kupowanie alkoholu: sprzedawanie alkoholu komuś poniżej 18 lat albo kupowanie go dla takiej osoby jest przestępstwem. Jest jeden wyjątek: osoby w wieku 16 lat lub starsze mogą pić alkohol do posiłku w restauracji lub hotelu.
Picie w miejscach publicznych: niektóre miejsca są oznaczone jako strefa wolna od alkoholu (alcohol-free zone), gdzie nie wolno pić na ulicy. Policja może też zabrać alkohol albo kazać młodym ludziom opuścić miejsce publiczne. Jeśli złamiesz te zasady, możesz dostać grzywnę lub zostać aresztowany.
Oczywiście ta lista nie jest pełna. Zabójstwo, kradzież, napaść i inne czyny, które są przestępstwami w większości krajów, są nimi również w Zjednoczonym Królestwie.
Niektóre z tych zasad są nowsze, niż mogłoby się wydawać. Zakaz palenia w pomieszczeniach wprowadzano dopiero w latach 2006 i 2007: zaczęto w Szkocji w marcu 2006 roku, a skończono w Anglii w lipcu 2007 roku. Wcześniej zadymiony pub był jednym z najbardziej znajomych widoków w Wielkiej Brytanii.
To są spory cywilne
Mieszkanie: spory między wynajmującymi a najemcami, na przykład o naprawy lub eksmisję (zmuszenie do wyprowadzki).
Prawa konsumenta: na przykład kupno rzeczy, która okazuje się wadliwa, albo usługa wykonana źle.
Zatrudnienie: spory o wynagrodzenie, niesłuszne zwolnienie lub dyskryminację w pracy.
Długi: jeśli jesteś komuś winien pieniądze, może pozwać cię do sądu.
Quiz
Which TWO of the following are criminal offences in the UK?
Pytanie po polskuKtóre DWA z poniższych są przestępstwami w Zjednoczonym Królestwie? A: Noszenie noża w miejscu publicznym, nawet jeśli tylko dla samoobrony B: Kłótnia z wynajmującym o to, kto powinien zapłacić za naprawy C: Prośba w sklepie o zwrot pieniędzy po zakupie wadliwego czajnika D: Sprzedaż papierosów szesnastolatkowi
Noszenie broni (nawet jeśli twierdzisz, że dla samoobrony) i sprzedaż papierosów komuś poniżej 18 lat to przestępstwa. B to spór mieszkaniowy między wynajmującym a najemcą, a C dotyczy praw konsumenta; oba należą do prawa cywilnego.
Quiz
Is the statement below TRUE or FALSE?
A 16-year-old is allowed to have an alcoholic drink alongside a meal when eating in a restaurant or hotel.
Pytanie po polskuCzy poniższe stwierdzenie jest prawdziwe (TRUE), czy fałszywe (FALSE)? Szesnastolatek może wypić napój alkoholowy do posiłku, gdy je w restauracji lub hotelu.
Prawda. To jedyny wyjątek. Poza nim sprzedawanie alkoholu komukolwiek poniżej 18 lat albo kupowanie go dla takiej osoby jest przestępstwem.